อลูมิเนียมรีไซเคิลช่วยลดคาร์บอน Scope 3 ได้จริงไหม?

20 จำนวนผู้เข้าชม |

ถ้าบริษัทของคุณใช้โปรไฟล์อลูมิเนียมปีละ 10 ตัน การเปลี่ยนมาใช้อลูมิเนียมรีไซเคิลจะลดการปล่อย CO₂ ใน Scope 3 ได้ประมาณ 83–122 ตันต่อปี และไม่ต้องแก้แบบชิ้นงานเลย

ทุกวันนี้ลูกค้าปลายทาง นักลงทุน และตลาดส่งออกไม่ได้ถามแค่คาร์บอนในโรงงานของคุณอีกแล้ว แต่ถามถึงคาร์บอนของทั้งซัพพลายเชน หลายองค์กรติดโซลาร์และเปลี่ยนเครื่องจักรประหยัดไฟไปแล้ว แต่ยังไม่ได้แตะวัตถุดิบที่ซื้อเข้ามาเลย

เราเจอเรื่องนี้เองที่ LIXIL เมื่อสำรวจ Scope 3 ของทั้งกลุ่ม พบว่าอลูมิเนียมอินกอตบริสุทธิ์ (virgin ingot) เป็นแหล่งคาร์บอนก้อนใหญ่ที่สุด นั่นคือจุดเริ่มต้นของ PremiAL อลูมิเนียมรีไซเคิลที่ผลิตในไทยที่ Tostem Thai

บทความนี้อธิบายว่า Scope 3 คืออะไร ทำไมอลูมิเนียมปล่อยคาร์บอนสูง และวิธีคำนวณว่าองค์กรของคุณจะลดได้กี่ตัน

Scope 3 คืออะไร (ฉบับเข้าใจง่าย)

ตาม GHG Protocol การปล่อยก๊าซเรือนกระจกขององค์กรแบ่งเป็น 3 ขอบเขต

  Scope 1 : การปล่อยโดยตรงจากองค์กร เช่น การเผาเชื้อเพลิงในโรงงาน
  Scope 2 : การปล่อยจากไฟฟ้าและพลังงานที่ซื้อมาใช้
  Scope 3 : การปล่อยตลอดซัพพลายเชน ทั้งต้นน้ำและปลายน้ำ

อลูมิเนียมที่คุณซื้อมาผลิตชิ้นงานอยู่ใน Scope 3 หมวด 1 (Purchased goods and services) สำหรับผู้ผลิตชิ้นส่วน วัตถุดิบโลหะมักเป็นก้อนใหญ่ในหมวดนี้ จึงเป็นจุดที่ลดได้เห็นผลเร็ว

ในงานก่อสร้าง คาร์บอนจากวัสดุเรียกว่า Embodied Carbon ข้อมูลของ Global Alliance for Buildings and Construction (2021) ระบุว่าภาคอาคารปล่อยคาร์บอนราว 37% ของทั้งโลก และในจำนวนนั้นราว 30% มาจาก Embodied Carbon ยิ่งอาคารประหยัดพลังงานมากขึ้น สัดส่วนของ Embodied Carbon ก็ยิ่งสำคัญขึ้น

ทำไมอลูมิเนียมปล่อยคาร์บอนสูง

คาร์บอนเกือบทั้งหมดของอลูมิเนียมเกิดตอนถลุง การผลิตอลูมิเนียมใหม่ต้องเปลี่ยนแร่บอกไซต์เป็นอะลูมินา แล้วแยกโลหะด้วยไฟฟ้าปริมาณมหาศาล ส่วนอลูมิเนียมรีไซเคิลแค่นำเศษกลับมาหลอมใหม่ จึงข้ามขั้นตอนที่หนักที่สุดไปได้ทั้งหมด

ค่าคาร์บอนของ PremiAL ระดับโปรไฟล์

เมื่อคิดตั้งแต่จัดหาวัตถุดิบไปจนถึงผลิตและแปรรูปเป็นโปรไฟล์ PremiAL R70 ปล่อย CO₂ น้อยกว่าโปรไฟล์จากอินกอตบริสุทธิ์ราว 55% และ R100 น้อยกว่าราว 80%

วิธีคำนวณว่าองค์กรของคุณลดได้กี่ตัน

สูตรมีแค่ปริมาณอลูมิเนียมที่ใช้ต่อปี คูณกับส่วนต่างของค่าคาร์บอน เนื่องจากหน่วยเป็น kg-CO₂e ต่อ kg ถ้าใส่ปริมาณเป็นตัน ผลลัพธ์ก็ออกมาเป็นตัน CO₂e ทันที

CO₂ ที่ลดได้ (ตัน/ปี) = ปริมาณอลูมิเนียมที่ใช้ (ตัน/ปี) × (ค่าคาร์บอนของโปรไฟล์เดิม − ค่าคาร์บอนของ PremiAL)

ขั้นที่ 1: หาปริมาณอลูมิเนียมต่อปี ถ้ายังไม่มีตัวเลขตัน คำนวณได้จาก น้ำหนักต่อเมตร × ความยาว × จำนวนที่ใช้ต่อปี เช่น โปรไฟล์หนัก 0.8 kg/m ยาวเส้นละ 6 m ใช้ปีละ 2,000 เส้น = 9,600 kg หรือ 9.6 ตัน

ขั้นที่ 2: คูณกับส่วนต่างค่าคาร์บอน R70 ต่างจากอินกอตบริสุทธิ์ 8.3 kg-CO₂e/kg และ R100 ต่าง 12.2 kg-CO₂e/kg

ตัวอย่าง: ใช้โปรไฟล์ปีละ 10 ตันและ 100 ตัน

คาร์บอนลดลง แต่คุณภาพเท่าเดิม

ความกังวลอันดับหนึ่งเรื่องอลูมิเนียมรีไซเคิลคือคุณภาพ ผลทดสอบของ PremiAL เทียบกับโปรไฟล์ปกติให้ผลเท่ากันใน 3 ด้าน

ส่วนผสมทางเคมี : Si, Mg และ Fe อยู่ในเกณฑ์มาตรฐาน JIS ของอัลลอย 6063
สมบัติเชิงกล : ความแข็ง Vickers ผ่านเกณฑ์ JIS (ไม่น้อยกว่า Hv58 สำหรับ 6063-T5) ใกล้เคียงกับโปรไฟล์จากอินกอตบริสุทธิ์
สีหลังทำผิว : ความต่างของความสว่างและความสดของสีอยู่ในช่วงที่ควบคุม

เบื้องหลังคือการคัดแยกวัตถุดิบอย่างเข้มงวด เศษหน้าต่างอลูมิเนียมมักมีสกรูเหล็กและมือจับสังกะสีติดมา เครื่องคัดแยกประสิทธิภาพสูงในกระบวนการ Sash-to-Sash จะคัดชิ้นส่วนเหล่านี้ออก จากนั้นเทคโนโลยีหล่อของ LIXIL จะควบคุมส่วนผสมก่อนนำไปอัดรีดและทำผิว

ใครได้ประโยชน์มากที่สุด

ผู้ส่งออกไปยุโรปและลูกค้าต่างประเทศ: มาตรการ CBAM ของสหภาพยุโรปครอบคลุมสินค้าอลูมิเนียม และผู้ซื้อในต่างประเทศเริ่มขอข้อมูลคาร์บอนของชิ้นส่วนที่ซื้อ
บริษัทที่ตั้งเป้า SBT หรือ Net Zero: ต้องแสดงแผนลด Scope 3 ที่วัดผลได้จริง การเปลี่ยนวัตถุดิบเป็นมาตรการที่เห็นตัวเลขชัด
บริษัทในเครือญี่ปุ่นและบริษัทข้ามชาติในไทย: บริษัทแม่มักกำหนดเป้าลดคาร์บอนให้ทั้งซัพพลายเชน
เจ้าของโครงการและผู้ออกแบบอาคาร: ลด Embodied Carbon ของอาคาร พร้อม EPD สำหรับประกอบการขอรับรองอาคารเขียว

[ขอใบเสนอราคา PremiAL]